Αποτελεί κοινή παραδοχή ότι, η επίγεια ζωή κάθε ανθρώπου είναι γεμάτη με περιπέτειες, διάφορες δυσκολίες και ποικίλα προβλήματα, πολλά από τα οποία, με τις ανθρώπινες δυνάμεις του, αδυνατεί να επιλύσει. Τότε στρέφεται στον Θεό και επιζητεί την παρέμβασή Του.
Ο Ευαγγελιστής Ματθαίος, με την περιγραφή του θαύματος της θεραπείας του σεληνιαζόμενου νέου που επιτέλεσε ο Χριστός (Μτθ. ιζ΄ 14-23), αυτή ακριβώς την συμπεριφορά του ανθρώπου αναδεικνύει. Περιγράφει έναν δυστυχή πατέρα που «γονυπετών προσήλθε τω Ιησού» και τον παρακάλεσε να θεραπεύσει τον γιο του, επειδή «σεληνιάζεται και κακώς πάσχει». Ο δυστυχής πατέρας βέβαια, πριν καταφύγει στον Κύριο, μετήλθε όλα τα μέσα και τους τρόπους για να επιτύχει την θεραπεία του γιου του, αλλά δεν είχε το ποθούμενο αποτέλεσμα. Ακόμα και τους μαθητές του Χριστού παρακάλεσε, αλλά ούτε αυτοί μπόρεσαν να προσφέρουν θεραπεία στον ασθενή νέο. Έτσι, τελευταία του ελπίδα ήταν ο ίδιος ο Χριστός, στον οποίον κατέφυγε και ο οποίος με έναν Του λόγο απάλλαξε τον νέο από την μάστιγα του σεληνιασμού. Άπαντες εξεπλάγησαν από το θαύμα, ακόμα και οι Μαθητές Του. Τον ρωτούν γιατί αυτοί δεν μπόρεσαν να θεραπεύσουν τον νέο και ο Κύριος τους απαντά: «διά την απιστίαν υμών». Και συνεχίζοντας την διδαχή του συμπληρώνει: «Τούτο το γένος (δηλ. των δαιμόνων) ουκ εκπορεύεται, ει μη εν προσευχή και νηστεία».
Μας διδάσκει, λοιπόν, ο Κύριος ότι στον πνευματικό μας αγώνα είναι απολύτως απαραίτητο να διαθέτουμε πίστη, να νηστεύουμε και να προσευχόμαστε. Αυτό το τρίπτυχο, πίστη, νηστεία και προσευχή, αποτελεί το εχέγγυο για τον καθέναν από εμάς στον αγώνα που διεξάγει για πνευματική πρόοδο.
Λέγοντας ο Κύριος στους Μαθητές Του ότι δεν μπόρεσαν να θεραπεύσουν τον νέο εξαιτίας της απιστίας τους, μάς δηλώνει ξεκάθαρα ότι δεν αρκεί να νομίζουμε ότι πιστεύουμε. Χρειάζεται η πίστη μας να είναι σταθερή, δυνατή και ακράδαντη. Η δύναμη της αληθινής πίστης είναι τόσο μεγάλη, που ακόμα και σαν κόκκος συνεπώς να είναι, είναι ικανή να μετακινήσει ένα βουνό.
Στον πιστό άνθρωπο έρχεται ως φυσική συνέχεια η ανάγκη για προσευχή. Η προσευχή είναι ο κατεξοχήν τρόπος επικοινωνίας με τον Θεό. Ο πιστός άνθρωπος επιθυμεί συνεχώς να βρίσκεται σε επικοινωνία μαζί Του. Όπως γράφει ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος, είναι προτιμότερο ο άνθρωπος να προσεύχεται παρά να αναπνέει. Γιατί, όπως έχει ανάγκη ο άνθρωπος την αναπνοή για να ζήσει, έτσι και η ψυχή χωρίς την προσευχή θα πεθάνει.
Η νηστεία είναι ο τρόπος με τον οποίο η πίστη μας θα γίνει πιο στερεή. Δεν βοηθά μόνο στον έλεγχο των παθών, αλλά κάνει και την προσευχή μας πιο δυνατή. Είναι η άσκηση που θα μας βοηθήσει στην αντιμετώπιση κάθε πειρασμικής επίθεσης και επιβουλής. Η προσευχή και η νηστεία αποτελούν μίμηση του Χριστού. Μετά την βάπτισή Του, έφυγε στην έρημο και επί σαράντα ημέρες νήστευε και προσευχόταν. Αφού, λοιπόν, ο ίδιος ο Κύριος έπραξε με αυτόν τον τρόπο, κατανοούμε πόσο ωφέλιμη είναι για εμάς η ίδια συμπεριφορά.
Η βαθιά πίστη στον Θεό, η προσευχή και η άσκηση μέσα από την νηστεία, είναι τα μέσα που θα βοηθήσουν τον καθένα από εμάς για πνευματική πρόοδο και προκοπή.
ΕΚ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ Φ.Ν.Θ., ιερεύς Μιχαήλ Κωνσταντινίδης
