Η διαφοροποίηση είναι μία από τις βασικές αρχές στις επενδύσεις. Πολλοί επενδυτές πιστεύουν ότι έχουν μειώσει αρκετά το ρίσκο τους, επειδή διαθέτουν μετοχές από διαφορετικούς κλάδους, όπως τεχνολογία, τράπεζες, βιομηχανία, ή εταιρείες με μέρισμα.
Με την πρώτη ματιά, αυτή η προσέγγιση φαίνεται σωστή. Και σε έναν βαθμό είναι. Όμως, σε μία σοβαρή διόρθωση της αγοράς, πολλές μετοχές, ακόμα και από διαφορετικούς κλάδους, μπορεί να κινηθούν προς την ίδια κατεύθυνση. Συνήθως προς τα κάτω.
Αυτό συμβαίνει, γιατί σε περιόδους πίεσης οι επενδυτές δεν πουλούν πάντα επιλεκτικά. Συχνά μειώνουν συνολικά το ρίσκο, περιορίζουν την έκθεσή τους και αναζητούν περισσότερη ρευστότητα. Έτσι, ακόμα και καλές εταιρείες μπορεί να πιεστούν λόγω του γενικότερου κλίματος της αγοράς.
Εδώ βρίσκεται η διαφορά ανάμεσα στην διασπορά και την πραγματική διαφοροποίηση. Διασπορά σημαίνει να έχει κάποιος περισσότερες θέσεις. Πραγματική διαφοροποίηση σημαίνει, ότι αυτές οι θέσεις δεν εξαρτώνται όλες από τους ίδιους παράγοντες.
Για αυτό έχει ενδιαφέρον η συζήτηση για άλλες αγορές, όπως τα εμπορεύματα. Το πετρέλαιο, ο χρυσός, το ασήμι, ο χαλκός, ή τα αγροτικά προϊόντα δεν επηρεάζονται πάντα από τους ίδιους παράγοντες που επηρεάζουν τις μετοχές. Στα εμπορεύματα μεγαλύτερο ρόλο παίζουν η προσφορά, η ζήτηση, τα αποθέματα, η παραγωγή, ο καιρός, οι γεωπολιτικές εξελίξεις και οι παγκόσμιοι οικονομικοί κύκλοι.
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα εμπορεύματα είναι καλύτερα από τις μετοχές. Σημαίνει όμως ότι λειτουργούν διαφορετικά. Και σε μία σωστή στρατηγική διαφοροποίησης, το διαφορετικό μπορεί να έχει αξία.
Φυσικά, το trading σε εμπορεύματα δεν είναι για όλους. Οι αγορές αυτές είναι πιο απαιτητικές και χρειάζονται γνώση, εμπειρία και ξεκάθαρη διαχείριση ρίσκου.
Για έναν πιο έμπειρο επενδυτή, όμως, τα εμπορεύματα μπορούν να προσθέσουν μία επιπλέον στρατηγική διάσταση στο χαρτοφυλάκιο. Όχι ως αντικατάσταση των μετοχών, αλλά ως ένας διαφορετικός τρόπος σκέψης γύρω από την διαφοροποίηση.
Γιατί τελικά, στις αγορές δεν αρκεί να έχει κάποιος πολλές θέσεις. Πρέπει να γνωρίζει γιατί τις έχει και από ποιους κινδύνους εξαρτώνται. Η διαφορά δεν είναι η πληροφορία. Είναι το πλάνο.
Γιάννης Λαμπρίδης, Money Expert
