Έχουμε συνηθίσει να λέμε ότι «πάνω από όλα είναι η υγεία» και εννοούμε την υγεία του σώματος. Ωστόσο, στο ευαγγελικό ανάγνωσμα της Β΄ Κυριακής των νηστειών, ο Κύριος μάς καλεί να στρέψουμε το ενδιαφέρον μας στην υγεία της ψυχής πρωτίστως. Γι’ αυτό και όταν έφεραν τον παραλυτικό μπροστά του για να τον θεραπεύσει του είπε: «Τέκνον αφέωνταί σου αι αμαρτίαι». Θέλησε, δηλαδή, να χτυπήσει πρώτα την αιτία, την αμαρτία και έπειτα να θεραπεύσει το αποτέλεσμα, την παράλυση του σώματος. Με τον τρόπο αυτό, μας δίδαξε ότι η συγχώρεση των αμαρτιών είναι πολυτιμότερη ακόμα και από την σωματική υγεία.
Η αμαρτία είναι η χειρότερη ασθένεια. Πράγματι, πολύ υποφέρει η ψυχή του ανθρώπου που είναι προσκολλημένη στην αμαρτία. Το άγχος και οι φοβίες, οι τύψεις και οι ενοχές, η ταραχή και η αγωνία, αποτελούν καταστάσεις οδυνηρές που βασανίζουν τον αμαρτωλό και διώχνουν την ειρήνη από την ψυχή του. Ο Μέγας Βασίλειος χαρακτηρίζει την αμαρτία «αρρώστια της ψυχής», διότι η αμαρτία αποτελεί την πιο επικίνδυνη και θανατηφόρα νόσο. Οι αρρώστιες του σώματος μας επηρεάζουν μόνο το χρονικό διάστημα της επίγειας ζωής μας, ενώ οι ασθένειες της ψυχής έχουν συνέπειες αιώνιες και συνεπάγονται τον αιώνιο θάνατο. Γι’ αυτό, ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς σημειώνει: «αυτός είναι κύριος θάνατος, το να χωρίσει η ψυχή από την θεία χάρη και να έλθει σε γάμο με την αμαρτία. Αυτόν τον θάνατο να αποφύγουμε πάση δυνάμει». Είναι χαρακτηριστικό το ενδιαφέρον που δείχνουμε για την υγεία του σώματος. Φροντίζουμε να κάνουμε τακτικά τις απαραίτητα ιατρικές εξετάσεις, λαμβάνουμε φαρμακευτική αγωγή, δεν διστάζουμε να προχωρήσουμε και σε εγχείρηση στην ανάγκη για χάρη της υγείας μας, όσο επώδυνη και αν είναι. Είναι συνεπώς απαραίτητο να δείξουμε παρόμοιο ζήλο και για την υγεία της ψυχής μας. Ο Κύριος Ιησούς Χριστός μάς καλεί να προσέλθουμε στο μυστήριο της Ιεράς Εξομολογήσεως και να καταθέσουμε με συντριβή και μετάνοια τις αμαρτίες και την προσωπική μας ευθύνη, για να λάβουμε την συγχώρεση. Και στην συνέχεια μας περιμένει στην Θεία Λειτουργία, για να κοινωνήσουμε τα Άχραντα Μυστήρια «εις άφεσιν αμαρτιών και εις ζωήν αιώνιον».
Εκτός όμως από την θεραπεία, υπάρχει και η πρόληψη. Και όπως ο άνθρωπος φροντίζει για την συντήρηση της υγείας του, με την καλή διατροφή, παρομοίως προβάλλεται και η ανάγκη συντήρησης της υγείας της ψυχής. Η καθημερινή επικοινωνία με τον Θεό μέσω της προσευχής, η μελέτη του θείου λόγου, η συμμετοχή μας στην Θεία Λατρεία και τα ιερά μυστήρια αποτελούν πηγές πνευματικής τροφοδοσίας. Παράλληλα, η νηστεία, η εγκράτεια, ο αγώνας για την τήρηση των εντολών δυναμώνουν την ψυχή, προκειμένου να αντιμετωπίζει με επιτυχία τις επιθέσεις του πονηρού.
Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή που διανύουμε είναι κατ’ εξοχήν περίοδος μετάνοιας. Ο Κύριος μάς καλεί στο Μυστήριο της αφέσεως, για να μας θεραπεύσει. Γι’ αυτό, ας προετοιμαστούμε και ας προσέλθουμε στο μυστήριο της Ιεράς Εξομολογήσεως, για να ακούσουμε τον Κύριο να λέει και στην δική μας ψυχή: «Τέκνον, αφέωνταί σου αι αμαρτίαι».
ΕΚ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ Φ.Ν.Θ., ιερομόναχος Χρυσόστομος Μουστακλής
