Όταν οι αγορές πέφτουν, οι περισσότεροι επενδυτές αντιδρούν με φόβο. Οι τιμές υποχωρούν, η αβεβαιότητα αυξάνεται και πολλοί επιλέγουν να απομακρυνθούν, περιμένοντας να σταθεροποιηθεί η κατάσταση. Κι όμως, ιστορικά, αυτές ακριβώς οι περίοδοι είναι που δημιουργούν τις μεγαλύτερες επενδυτικές ευκαιρίες.
Η χρηματιστηριακή ιστορία των τελευταίων 100 και πλέον ετών δείχνει ένα ξεκάθαρο μοτίβο. Κάθε μεγάλη πτώση της αγοράς, ανεξάρτητα από την αιτία της, ακολουθείται από ανάκαμψη και, στην συνέχεια, από νέα υψηλά. Από την Μεγάλη Ύφεση του 1929 μέχρι την κρίση του 2008 και την πανδημία του 2020, οι αγορές όχι μόνο ανέκαμψαν, αλλά συνέχισαν να εξελίσσονται. Αυτό δεν είναι τυχαίο. Οι διορθώσεις αποτελούν φυσικό μέρος της λειτουργίας των αγορών. Σε περιόδους έντονης ανόδου, δημιουργούνται υπερβολές. Οι αποτιμήσεις ξεφεύγουν, το ρίσκο αυξάνεται και η αισιοδοξία γίνεται υπερβολική. Οι πτώσεις λειτουργούν διορθωτικά, επαναφέροντας την ισορροπία και δημιουργώντας πιο υγιείς βάσεις για την συνέχεια.
Το μεγαλύτερο λάθος που κάνουν οι περισσότεροι επενδυτές, είναι ότι λειτουργούν αντίθετα από αυτό που θα έπρεπε. Αγοράζουν όταν οι τιμές έχουν ήδη ανέβει και η ψυχολογία είναι θετική, ενώ πουλάνε όταν η αγορά πέφτει και επικρατεί φόβος. Με αυτό τον τρόπο, καταλήγουν να αγοράζουν ακριβά και να πουλάνε φθηνά. Οι πιο έμπειροι επενδυτές ακολουθούν διαφορετική προσέγγιση. Αντί να φοβούνται τις πτώσεις, τις αξιοποιούν. Αναζητούν ποιοτικές εταιρείες και χτίζουν θέσεις όταν οι τιμές είναι πιο ελκυστικές.
Ένα ακόμα σημαντικό στοιχείο είναι ο χρόνος. Οι αγορές συχνά αντιδρούν γρήγορα μετά από μία έντονη πτώση. Η αρχική φάση της ανάκαμψης είναι συνήθως η πιο δυναμική, γεγονός που σημαίνει ότι η υπερβολική αναμονή μπορεί να κοστίσει. Φυσικά, δεν επωφελούνται όλες οι μετοχές το ίδιο. Οι μεγαλύτερες ευκαιρίες εντοπίζονται σε εταιρείες με ισχυρά θεμελιώδη μεγέθη, σταθερή κερδοφορία και ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα. Αυτές είναι που τείνουν να επιστρέφουν πιο δυναμικά μετά από περιόδους πίεσης.
Στο τέλος, το ζήτημα δεν είναι αν θα υπάρξει η επόμενη μεγάλη διόρθωση. Είναι βέβαιο ότι θα υπάρξει. Το πραγματικό ερώτημα είναι πώς θα αντιδράσει ο επενδυτής. Εκεί που οι περισσότεροι βλέπουν κίνδυνο, δημιουργείται ευκαιρία. Εκεί που κυριαρχεί ο φόβος, χτίζονται οι βάσεις για τις επόμενες αποδόσεις. Η πτώση της αγοράς δεν είναι απειλή. Είναι μέρος της διαδικασίας που δημιουργεί τις ευκαιρίες για όσους είναι προετοιμασμένοι να τις αξιοποιήσουν.
Γιάννης Λαμπρίδης, Money Expert
