Στο σημερινό Αποστολικό ανάγνωσμα, ο Παύλος θίγει το θέμα της ελεημοσύνης. Όποιος σπείρει συγκρατημένα, συγκρατημένα και θα θερίσει και το αντίθετο, όποιος σπείρει πλούσια, πλούσια και θα θερίσει την ευλογία του Θεού. Τι είναι, όμως, η ελεημοσύνη;

Η πρόχειρη ερμηνεία είναι, πως η ελεημοσύνη είναι η πράξη εκείνη που υλοποιεί «το φιλάλληλον τε και συμπαθές», τη φιλαλληλία και τη συμπάθεια στους άλλους. Επειδή στο βίο τους οι άνθρωποι είναι άνισοι ως προς τα βιωματικά πράγματα, δηλαδή άλλος είναι πλούσιος και άλλος πτωχός, μάλιστα δε είναι άνισοι ως προς την αξία, την κατασκευή του σώματος και τη λοιπή περιουσία, καλούμεθα να ασκήσουμε την αρετή της ελεημοσύνης.

Η ελεημοσύνη είναι η αγαπητική διάθεση απέναντι στους άλλους ανθρώπους που τους έχουμε χαρακτηρίσει ανιαρούς και αισθανόμαστε μία δυσφορία γι’ αυτούς. Όπως, η θηριωδία και η απονιά φύεται από την έχθρα, έτσι και η αγάπη φυτρώνει στο έλεος. Η κοινωνία των καλών με όλους και με εχθρούς και με φίλους και η επιθυμία να επικοινωνήσει κάποιος και με ανθρώπους που είναι απεχθείς, «μόνον ίδιον των τη αγάπη κεκρατημένων», δηλαδή μόνο αυτών που έχουν κυριευθεί από την αγάπη είναι γνώρισμα, μάς λέγει ο Άγιος Γρηγόριος Νύσσης. Εάν είχαμε όλοι αυτή τη διάθεση, θα είχαν εξαφανισθεί ο φθόνος, το μίσος, η μνησικακία, το ψεύδος, η απάτη, ο πόλεμος. Θα είχε επικρατήσει η ισονομία και η ισηγορία, όλα θα ήταν κοινά, δεν θα σκέπαζε τους ανθρώπους η φτώχεια.

Ποιος είναι ο ελεήμων; Μήπως είναι εκείνος, ο οποίος δίνει απλά χρηματική βοήθεια στους άλλους; Όχι μόνο αυτός. Ελεήμονας είναι κι εκείνος που έχει διάθεση να πτωχεύσει γι’ Αυτόν που πτώχευσε για εμάς. Είναι αυτός που διαρκώς θυμάται τους πτωχούς, τους αρρώστους, τους πάσχοντες. Αυτός που βλέπει τους άλλους και τους συμπαθεί και «υπέρ αυτών θερμώς κλαίει». Ο Κύριος μακαρίζει τους ελεήμονες και τους υπόσχεται πως θα τους ελεήσει κι αυτός, ενώ αντίθετα κατακρίνει αυτούς που κάνουν ελεημοσύνη, όχι από αγάπη προς τον πλησίον, αλλά για την κενή δόξα. Οι άνθρωποι αυτοί δεν ελεούν για να βοηθήσουν τον πλησίον, αλλά για να απολαύσουν δόξα. Ελεήμων είναι κυρίως εκείνος, ο οποίος ευεργετεί τον πτωχό, αλλά δεν τον εκπομπεύει, ούτε κοινοποιεί την πτωχεία του στους άλλους.

Το συμπέρασμα είναι, πως η ελεημοσύνη δεν είναι απλώς η μετάδοση χρημάτων στους ενδεείς, αλλά η καλλιέργεια της εμφύτου αγάπης προς τον συνάνθρωπο, που είναι εικόνα του Θεού. Είναι η καλλιέργεια της καλής προαιρέσεως του ανθρώπου, η ένδειξη πως αισθανόμαστε τον άλλο ως αδελφό μας. Ο Θεός, για να μας δείξει το έλεος Του, παρέδωκε τον μονογενή Του Υιό για να σταυρωθεί και να υποστεί τα παθήματα, για να απαλλαγούμε κι εμείς από την αμαρτία, ενώ εμείς δεν αισθανόμαστε το ίδιο για τους συνανθρώπους μας.

Ενώ η κρίση του Θεού θα είναι ανήλεος σε εκείνον που δεν ελέησε, εν τούτοις δεν αισθανόμαστε την ανάγκη να έλθουμε αρωγοί προς τους άλλους. Ας γίνουμε, λοιπόν, άνθρωποι ελεήμονες, για να ελεηθούμε κι εμείς με τη σειρά μας από τον ίδιο τον Θεό.

ΕΚ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ Φ.Ν.Θ.

Πρεσβύτερος Κωνσταντίνος Μοσχόπουλος


ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.