Η Θασιακή Ένωση Καβάλας συμμετέχει ενεργά στην επέτειο της εθνικής παλιγγενεσίας

0

Η Θασιακή Ένωση Καβάλας, σε συνεργασία με τον Δήμο Θάσου, για τα διακόσια έτη εορτασμού της παλιγγενεσίας του έθνους, προγραμμάτισε τις ακόλουθες δράσεις στην Θάσο:

-Τρεις εκδηλώσεις, μία στον Λιμένα, μία στον Θεολόγο και μία ακόμα στο Καζαβίτι, με παρουσίαση ιστορικών γεγονότων και βιογραφίες αγωνιστών της εθνεγερσίας του 1821 (οι ακριβείς ημερομηνίες θα καθορισθούν ανάλογα με την πορεία της πανδημίας).

-Tην έκδοση επετειακού τόμου «Θασιακών», αφιερωμένου στους αγωνιστές της Θάσου, που έλαβαν ενεργό μέρος στον αγώνα της ανεξαρτησίας. Ανάτυπα του τόμου αυτού, θα διατεθούν στα σχολεία της Θάσου, με σκοπό να γνωρίσουν οι μαθητές την τοπική ιστορία.

Θάσιοι αγωνιστές του 1821

  1. Αρχιμανδρίτης Καλλίνικος Σταματιάδης, Φιλικός από το Καζαβίτι, εμύησε στην Φιλική Εταιρεία τον αρχηγό της εξέγερσης των Θασίων, Χατζηγιώργη Μεταξά.
  2. Χατζηγιώργης Μεταξάς, πρόεδρος και οπλαρχηγός της εξέγερσης του 1821 στην Θάσο. Το λάβαρο της επανάστασης υψώθηκε τον Ιούνιο του 1821 και έληξε τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους με την υποταγή της Θάσου.
  3. Σωτήριος Δημητρίου, από το Θεολόγο, εγκατέλειψε το νησί μετά το ξεψύχισμα της επανάστασης και συνέχισε τον αγώνα στην νότια Ελλάδα. Συμμετείχε στις μάχες της Κασσάνδρας, των Ψαρών, του Σκοινόλακα, της Αταλάντης, του Τρίκερι.
  4. Θωμάς Γεωργίου, οπλαρχηγός στον αγώνα του 1821.
  5. Αυγερινός Βάγιας, αγωνίστηκε με τον τακτικό του Φαβιέρου και σακατεύτηκε στην τελευταία εκστρατεία κατά της Χίου.

Παράλληλα, η Θ.Ε.Κ. προγραμμάτισε τις εξής δράσεις στην Καβάλα:

-Δύο εκδηλώσεις για την παρουσίαση Καβαλιωτών αγωνιστών. Η μία εκδήλωση «Αναπαράσταση άφιξης λόχου Θασίων εθελοντών στην Καβάλα» (20 Ιουνίου 2021), θα ενταχθεί στις εορταστικές εκδηλώσεις του Δήμου Καβάλας για τα Ελευθέρια της πόλης και η δεύτερη, θα ενταχθεί στην ετήσια πολιτιστική εκδήλωση της Θ.Ε.Κ. (24 Οκτωβρίου 2021).

– Έκδοση ειδικού τόμου «Θασιακών» (21ος τόμος), σε συνεργασία με την Περιφερειακή Ενότητα Καβάλας/Θάσου, αφιερωμένου στους αγωνιστές της Θάσου και της Καβάλας, που έλαβαν ενεργό μέρος στον αγώνα της ανεξαρτησίας. Όλες οι σκόρπιες βιογραφίες Θασίων και Καβαλιωτών αγωνιστών, θα συγκεντρωθούν στον ειδικό τόμο. Ανάτυπα του επετειακού τόμου, θα διατεθούν στα σχολεία, με σκοπό να γνωρίσουν οι μαθητές την τοπική ιστορία. Καίτοι, η Καβάλα δεν είχε μεγάλο χριστιανικό πληθυσμό το 1821, γιατί δεν αριθμούσε πάνω από 300 χριστιανούς, εντούτοις στην ελληνική επανάσταση συμμετείχαν τέσσερις γνωστοί, έως σήμερα, αγωνιστές. Ο ένας είναι ο Ιλαρίων Καρατζόγλου, βιογραφία του οποίου είχε γράψει ο μακαρίτης καθηγητής, Απ. Βακαλόπουλος (Βλ. Πρακτικά Β΄ Τοπικού Συμποσίου Καβάλας, τ. Α΄, Καβάλα 1987, σ. 67-88). Δεύτερος είναι ο Θεόδωρος Καβαλιώτης, που ένας δρόμος της Καβάλας φέρει το όνομά του. Ένας τρίτος είναι ο Σερδάρογλου, τον οποίο μνημονεύει η τοπική εφημερίδα «Κήρυξ» το 1926 και τέταρτος είναι ο Γεώργιος Χατζησίμου, παππούς του παππού του ιατρού Δημητρίου Ι. Αστεριάδη (Βλ. Αρχεία του Αρείου Πάγου, Αρχεία της Ακαδημίας Αθηνών, Μητρώο της Φάλαγγας Αγωνιστών 1821 και Επετηρίδα του Ομίλου Απογόνων Αγωνιστών του ΄21.

-Παράλληλα με τις παραπάνω δράσεις προτείνεται η μετεγκατάσταση των προτομών δύο Θασίων αγωνιστών του 1821 σε κεντρικό σημείο της πόλης, επειδή η προτομή του Καλλίνικου Σταματιάδη υφίσταται πολλούς βανδαλισμούς (φθορές των μαρμάρων, βάψιμο με απρεπή συνθήματα), η δε προτομή του Χατζηγιώργη κρύβεται από τα σταθμευμένα γύρω από αυτή ΤΑΞΙ. Το 1972, με υπόδειξη της Θ.Ε.Κ. προς τον τότε δήμαρχο, Ευάγγελο Ευαγγελίου, στήθηκαν στην πόλη οι προτομές δύο Θασίων αγωνιστών του 1821, του αρχιμανδρίτη Καλλίνικου Σταματιάδη σε νησίδα πρασίνου (σήμερα παιδική χαρά) της συνοικίας Τιμίου Σταυρού και του Χατζηγιώργη Μεταξά σε διαχωριστική νησίδα της οδού Μητροπολίτη Χρυσοστόμου, απέναντι από το Ι.Κ.Α. (σήμερα νησίδα στάθμευσης ΤΑΞΙ).

Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821 ΣΤΗΝ ΘΑΣΟ

Η Θάσος το 1821 ζούσε κάτω από ένα καθεστώς ευνοϊκών προνομίων, που τους παραχώρησε ο νέος κυριάρχης τους Μεχμέτ Αλής. Οι κάτοικοι του νησιού, κάτω από μία σκιώδη τουρκοαιγυπτιακή εξουσία, βρίσκουν την ευκαιρία να αποκρυσταλλώσουν μία μορφή ιδιότυπου κοινοτικού πολιτεύματος, που προκαλούσε τον θαυμασμό του κάθε επισκέπτη. Παράλληλα με την τουρκική και αιγυπτιακή εξουσία, αναπτύσσεται στην Θάσο και μία ελληνική κοινοτική εξουσία.

Τον Ιούνιο του 1821, η Θάσος βρέθηκε στην δίνη των γεγονότων. Ψαριανά πλοία αποβιβάζουν ενόπλους στην Αστρίδα, που ανεβαίνουν στον Θεολόγο, πρωτεύουσα τότε του νησιού, όπου οι κάτοικοι τούς υποδέχονται με μεγάλο ενθουσιασμό. Πρόεδρος της Θάσου ήταν τότε, ο Χατζηγιώργης Μεταξάς, ο οποίος είχε μυηθεί στην Φιλική Εταιρεία από τον Θάσιο Φιλικό, αρχιμανδρίτη Καλλίνικο Σταματιάδη. Στην σύσκεψη που ακολούθησε στο αρχοντικό του, ο σκεπτικιστής και μεγάλης ηλικίας πρόεδρος, εξέφρασε τους δισταγμούς του για την επιτυχία της εξέγερσης, γιατί η Θάσος ήταν απομονωμένη στο βορειοανατολικό Αιγαίο και εκτεθειμένη στους πολυάριθμους Τούρκους, που ζούσαν στα απέναντι παράλια. Η ενθουσιώδης νεολαία, όμως, που είχε συγκεντρωθεί έξω από την οικία του Χατζηγιώργη, όπου συνεδρίαζε η προεστοδημογεροντία του Θεολόγου με τον αρχηγό των ενόπλων Ψαριανών, τον παρέσυρε στην μεγάλη απόφαση.

Όταν αποχώρησαν οι ένοπλοι Ψαριανοί από την Θάσο και οι Τούρκοι συγκεντρώνονταν στην Κεραμωτή για απόβαση στο νησί, έντρομοι οι Θάσιοι έστειλαν αντιπροσώπους στα Ψαρά και ζήτησαν βοήθεια. Δύο πλοία των Ψαριανών, του Αναγνώστη Καλημέρη και του Μανώλη Βαλαβάνου, κατέφθασαν στην Θάσο και βομβάρδισαν τα τουρκικά στίφη, που είχαν συγκεντρωθεί στην Κεραμωτή, τα οποία και διασκορπίστηκαν. Ο αρχικός ενθουσιασμός, όμως, των Θασίων μεταβλήθηκε γρήγορα σε αγωνία, από τον φόβο της απόβασης των Τούρκων στο νησί. Ο Χατζηγιώργης υπέδειξε στους συντοπίτες του να ρίξουν όλη την ευθύνη της εξέγερσης σ’ αυτόν και ο ίδιος αυτοεξορίστηκε, για να μην κακοπάθουν οι συμπατριώτες του. Η υποταγή της Θάσου έγινε τον Δεκέμβριο του 1821, όπως σημειώνεται στην από 24-12-1821 έκθεση του αυστριακού προξένου της Θεσσαλονίκης deChoch. Ο θετός γιος του Χατζηγιώργη, Δημήτριος Χατζηγιαξής, που πρωτοστάτησε στο επαναστατικό κίνημα, συνέχισε την δράση του και προσέφερε πολλά στον ιερό αγώνα, όπως και πολλοί άλλοι Θάσιοι, που εγκατέλειψαν την Θάσο και αγωνίστηκαν στην νότια Ελλάδα. Το 1972, με αίτημα της Θασιακής Ένωσης προς τον τότε δήμαρχο Ευάγγελο Ευαγγελίου, στήνονται στην Καβάλα οι προτομές των δύο Θασίων αγωνιστών του 1821, του αρχιμανδρίτη Καλλίνικου Σταματιάδη και του πρωταγωνιστή της επανάστασης, Χατζηγιώργη Μεταξά.


ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.